Debaty sejmoweIV Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie powołania dwuinstancyjnego sądownictwa administracyjnego

   W odpowiedzi na interpelację pana posła Bogdana Lewandowskiego z dnia 19 marca 1999 r. (SPS-0202-1643/99) w sprawie powołania dwuinstancyjnego sądownictwa administracyjnego uprzejmie przedstawiam, co następuje:

   Podzielając argumentację zaprezentowanego w interpelacji poglądu o konieczności wykonania konstytucyjnego obowiązku przez zastąpienie jednoinstancyjnego sądownictwa administracyjnego modelem dwuinstancyjnego sądownictwa administracyjnego, pragnę zwrócić uwagę na następujące aspekty sprawy:

   1. W myśl art. 236 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. ustawy w zakresie dotyczącym dwuinstancyjnego postępowania przed sądami administracyjnymi zostaną uchwalone przed upływem 5 lat od wejścia w życie konstytucji.

   2. W obecnym stanie prawnym orzecznictwo sądowe w sprawach administracyjnych - jak wiadomo - sprawowane jest przez Naczelny Sąd Administracyjny, który jest sądem samodzielnym pod względem organizacyjno-ustrojowym.

   Nadzór administracyjny ministra sprawiedliwości wynikający z ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (DzU z 1994 r. nr 7, poz. 25 z późn. zm.) przysługuje w stosunku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wyłącznie prezesowi tego sądu (art. 15 ustawy z dnia 11 maja 19995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym - DzU nr 74, poz. 368 z późn. zm.).

   Jedynym uprawnieniem ministra sprawiedliwości, prokuratora generalnego - i tylko w odniesieniu do działalności orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego - jest prawo do wniesienia rewizji nadzwyczajnej od orzeczenia NSA (art. 57 ust. 2 ustawy o NSA).

   3. W przedstawionym stanie prawnym oraz zgodnie z dotychczasową praktyką - minister sprawiedliwości nie wydaje się być organem kompetentnym do zainicjowania działań w celu utworzenia dwuinstancyjnego sądownictwa administracyjnego przewidzianego w art. 176 Konstytucji RP. Dlatego też w resorcie sprawiedliwości nie są obecnie prowadzone prace legislacyjne w omawianym zakresie.

   4. W świetle posiadanych informacji w ośrodkach pozarządowych (Naczelny Sąd Administacyjny, Instytut Spraw Publicznych w Warszawie) prowadzone są intensywne prace nad opracowaniem projektu ustawy o ustroju sądów administracyjnych.

   5. Gdyby jednak w stosownym czasie, dla zachowania przewidzianego w konstytucji terminu do utworzenia dwuinstancyjnego sądownictwa administracyjnego, nie została wykonana inicjatywa ustawodawcza przez odpowiednią komisję sejmową lub przez prezydenta RP - minister sprawiedliwości podejmie starania, aby inicjatywę taką podjęła Rada Ministrów.

   Podsekretarz stanu

   Janusz Niemcewicz

   Warszawa, dnia 31 marca 1999 r.